ضرورت حفظ ایمان و استقامت در شرایط سخت

در شرایط خاصی که ما سابقاً هم داشتیم، یکی از روش‌ها و سیره امام شهید ما این بود که بر اساس تعالیم قرآنی، آیاتی از قرآن را با محتوایی که به درد شرایط ما می‌خورد، بیان می‌کردند. یکی از آیات این بود؛ در شرایط جنگی مسئله اصلی که به درد همه مؤمنین می‌خورد، مسئله ایمان است. ایمان است که دل‌های همه را قرص و محکم به وعده‌های الهی نگه می‌دارد.

سختی‌ها و مشقت‌ها هست، آیاتش را بعضاً دیروز عرض کردیم: «مَا وَهَنُوا لِمَا أَصَابَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ»؛ در مسیر الهی سختی‌هایی هست، مشکلاتی هست؛ اما ما باید سست نشویم، محکم باشیم، ضعیف نباشیم و سر تسلیم فرود نیاوریم؛ محکمِ محکم. «مَا ضَعُفُوا»، نباید ضعیف بشویم؛ «مَا وَهَنُوا»، نباید سست بشویم.

دشمن طوری است که از ایمان تهی است؛ او ایمانش به ابزارش است، اما خدای متعال می‌خواهد [و] این ابزار را هم از اثر می‌اندازد و کارایی‌شان را از جایی که فکرش را نمی‌کنند، از بین می‌برد و به آن‌ها ضربه می‌زند. خداوند از ما یک چیز را می‌خواهد؛ در قرآن کریم خیلی وقت‌ها آیاتی را که می‌خوانیم، انگار که ما متأسفانه خیلی وقت‌ها ضعیفیم و آن‌ها از لحاظ ظاهری قوی‌ترند، اما خدای متعال این را تأکید دارد که شما ایمان را حفظ کنید و وظیفه‌تان را انجام دهید، بقیه‌اش با من.

نزول سکینه؛ عامل پایداری ایمان

عواملی که ایمان را حفظ می‌کند—که حالا بعضاً به همین یک صلوات عرض می‌کنیم—یکیش بحث سکینه و آرامش است. ما باید تلاش کنیم که این مسئله را در بین خودمان و اطرافیان حفظ کنیم: «هُوَ الَّذِي أَنْزَلَ السَّكِينَةَ فِي قُلُوبِ الْمُؤْمِنِينَ لِيَزْدَادُوا إِيمَانًا مَعَ إِيمَانِهِمْ». مؤمنین در شرایط خاص، ایمان می‌خواهند؛ ایمان زمینه‌ای می‌خواهد که باید در دل‌هایمان نسبت به همدیگر فراهم کنیم و آن هم آرامش است.

«وَلَمَّا رَأَى الْمُؤْمِنُونَ الْأَحْزَابَ قَالُوا هَٰذَا مَا وَعَدَنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ»؛ وقتی مؤمنین در جنگ احزاب، همه کفر را در مقابلشان دیدند، گفتند این همان بود که به ما وعده داده شده بود؛ به ما گفته بودند این اتفاق‌ها خواهد افتاد، «وَصَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ»؛ درست گفتند، همان چیزی که گفته بودند اتفاق افتاد و بعد: «وَمَا زَادَهُمْ إِلَّا إِيمَانًا وَتَسْلِيمًا».

اینجا وقتی وعده‌ای خدا داده و حرفی خدا زده که اتفاق می‌افتد، مابقی‌اش هم مهم است؛ ما باید ایمانمان، سکینه و آرامشمان را حفظ کنیم، آن‌وقت حرف خدا به تحقق می‌رسد، عینیت پیدا می‌کند و وعده خدا نزدیک می‌شود.

واقعیتِ سختی‌های مسیر در نزدیکی قله

این آیات را ایشان همیشه خیلی تلاوت می‌کردند. فرمودند ما در نزدیکی قله‌ایم؛ این یک واقعیتی است که در نزدیکی قله وقتی چیزی دارد حرکت می‌کند، سختی مسیر بیشتر است و موانع، خودشان را سنگین‌تر و بیشتر نشان می‌دهند. یک وسیله‌ای که دارد از پایین کوه حرکت می‌کند، یک سنگی جلو پایش قرار بگیرد، راحت‌تر رد می‌شود؛ اما همین سنگ وقتی نزدیک قله جلوی پای این قرار می‌گیرد، حرکتش را کندتر می‌کند و عبور از این مانع یک مقدار سخت‌تر است. ولی این [موقعیت] استحکام می‌خواهد، قوت می‌خواهد، قدرت می‌خواهد؛ اظهار ضعف و این‌ها نباید باشد. ما باید در این زمینه توجه کنیم، تلاش کنیم و ان‌شاءالله که خدای متعال لطف کند.

آن نشانه‌های پیروزی ان‌شاءالله نزدیک است، خودش را نشان خواهد داد. همیشه همین مسیر بوده، همیشه همین اتفاقات بوده است. در صدر اسلام هم که حکومت اسلامی برقرار بود، همین‌ها بود؛ همین‌ها را خدا در قرآن بیان می‌کند. وقتی ما الان می‌خوانیم، همین‌ها را خدا دارد بیان می‌کند؛ همین شرایط سخت را.

اما شما ایمان را حفظ کنید، آرامش را حفظ کنید؛ وعده‌های الهی حتمی است. آن‌ها محکم دارند می‌روند، ان‌شاءالله که به خوبی و خیر تمام می‌شود و ان‌شاءالله شر دشمنانمان به خودشان برخواهد گشت به فضل الهی.

دعا و مناجات پایانی

پروردگارا، به محمد و آل محمد، رزمندگان اسلام را نصرت عنایت بفرما.

مسئولین ما را قوت قلب و تدبیر عنایت بفرما.

مردم ما را ایمان و سکینه و آرامش عنایت فرما.

شر دشمنان ما را به خودشان برگردان.

در امر فرج امام عصر تعجیل فرما.

نثار روح مطهر حضرت امام، روح مطهر امام [و شهدای این راه]، صلوات بلند بفرستید.

۱. ایمان؛ مایه استواری دل‌ها در شرایط سخت

در شرایط خاص، یکی از روش‌ها و سیره امام شهید ما این بود که بر اساس تعالیم قرآنی، آیاتی از قرآن را با محتوایی که به درد شرایط ما می‌خورد بیان می‌کردند. در شرایط جنگی، مسئله اصلی که به درد همه مؤمنین می‌خورد، مسئله ایمان است. ایمان است که دل‌های همه را قرص و محکم به وعده‌های الهی نگه می‌دارد. سختی‌ها و مشقت‌ها هست؛ در مسیر الهی سختی‌هایی هست، مشکلاتی هست، اما ما باید سست نشویم، محکم باشیم، ضعیف نباشیم و سر تسلیم فرود نیاوریم. دشمن طوری است که از ایمان تهی است؛ او ایمانش به ابزارش است، اما خدای متعال می‌خواهد این ابزار را هم از اثر بیندازد و کارایی‌شان را از جایی که فکرش را نمی‌کنند از بین ببرد.

۲. پایداری در مسیر الهی و نفی سستی و ضعف

آیات قرآن تأکید می‌کند: «مَا وَهَنُوا لِمَا أَصَابَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ»؛ در مسیر الهی سختی‌ها و مشکلاتی وجود دارد، اما ما باید سست نشویم. «مَا ضَعُفُوا»، نباید ضعیف بشویم؛ «مَا وَهَنُوا»، نباید سست بشویم. دشمن ایمانش به ابزارش است، اما خدای متعال این ابزار را از اثر می‌اندازد و کارایی‌شان را از جایی که فکر نمی‌کنند نابود می‌سازد. از ما خدا یک چیز را می‌خواهد؛ در قرآن کریم خیلی وقت‌ها آیات را که می‌خوانیم، انگار ما متأسفانه در ظاهر ضعیفیم و آن‌ها قوی‌ترند، اما خدای متعال تأکید دارد که شما ایمان را حفظ کنید و وظیفه‌تان را انجام دهید، بقیه‌اش با من است.

۳. نزول آرامش الهی بر قلوب مؤمنین

عواملی که ایمان را حفظ می‌کند، یکیش بحث سکینه و آرامش است. ما باید تلاش کنیم که این مسئله را در بین خودمان و اطرافیان حفظ کنیم: «هُوَ الَّذِي أَنْزَلَ السَّكِينَةَ فِي قُلُوبِ الْمُؤْمِنِينَ لِيَزْدَادُوا إِيمَانًا مَعَ إِيمَانِهِمْ». مؤمنین در شرایط خاص، ایمان می‌خواهند؛ ایمان زمینه‌ای می‌خواهد که باید در دل‌هایمان نسبت به همدیگر فراهم کنیم و آن زمینه، همان آرامش است. وقتی وعده‌ای خدا داده و حرفی خدا زده که اتفاق می‌افتد، مابقی‌اش هم مهم است؛ ما باید ایمانمان، سکینه و آرامشمان را حفظ کنیم، آن‌وقت حرف خدا به تحقق می‌رسد، عینیت پیدا می‌کند و وعده خدا نزدیک می‌شود.

۴. تحقق وعده‌های الهی در مواجهه با کفر

«وَلَمَّا رَأَى الْمُؤْمِنُونَ الْأَحْزَابَ قَالُوا هَٰذَا مَا وَعَدَنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ»؛ وقتی مؤمنین در جنگ احزاب، همه کفر را در مقابلشان دیدند، گفتند این همان بود که به ما وعده داده شده بود؛ به ما گفته بودند این اتفاق‌ها خواهد افتاد، «وَصَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ»؛ درست گفتند، همان چیزی که گفته بودند اتفاق افتاد و بعد: «وَمَا زَادَهُمْ إِلَّا إِيمَانًا وَتَسْلِيمًا». اینجا وقتی وعده و حرفی از جانب خدا محقق می‌شود، ما باید ایمانمان، سکینه و آرامشمان را حفظ کنیم. آن‌گاه حرف خدا به تحقق می‌رسد، عینیت پیدا می‌کند و وعده الهی بسیار نزدیک خواهد بود.

۵. واقعیت سختی‌های مسیر در نزدیکی قله پیروزی

ما در نزدیکی قله‌ایم؛ این یک واقعیتی است که در نزدیکی قله وقتی چیزی دارد حرکت می‌کند، سختی مسیر بیشتر است و موانع، خودشان را سنگین‌تر و بیشتر نشان می‌دهند. یک وسیله‌ای که دارد از پایین کوه حرکت می‌کند، یک سنگی جلو پایش قرار بگیرد، راحت‌تر رد می‌شود؛ اما همین سنگ وقتی نزدیک قله جلوی پای این قرار می‌گیرد، حرکتش را کندتر می‌کند و عبور از این مانع یک مقدار سخت‌تر است. ولی این موقعیت استحکام می‌خواهد، قوت می‌خواهد، قدرت می‌خواهد؛ اظهار ضعف و این‌ها نباید باشد. ما باید در این زمینه توجه کنیم، تلاش کنیم و ان‌شاءالله که خدای متعال لطف کند.

۶. سنت الهی در پایداری و حتمیت پیروزی مؤمنین

نشانه‌های پیروزی ان‌شاءالله نزدیک است و خودش را نشان خواهد داد. همیشه همین مسیر بوده و همیشه همین اتفاقات بوده است. در صدر اسلام هم که حکومت اسلامی برقرار بود، همین‌ها بود؛ همین‌ها را خدا در قرآن بیان می‌کند. وقتی ما الان قرآن را می‌خوانیم، همین شرایط سخت را خدا دارد بیان می‌کند. اما شما ایمان را حفظ کنید، آرامش را حفظ کنید؛ وعده‌های الهی حتمی است. آن‌ها محکم دارند می‌روند، ان‌شاءالله که به خوبی و خیر تمام می‌شود و ان‌شاءالله شر دشمنانمان به خودشان برخواهد گشت به فضل الهی.

1️⃣ سیره امام شهید در مواجهه با شرایط خاص

◽️ تبیین آیاتی از قرآن متناسب با اقتضائات روز

◽️ محوریّت مسئله ایمان در شرایط جنگی

2️⃣ ضرورت پایداری و نفی سستی در مسیر الهی

◽️ پایداری در برابر مشکلات و مشقت‌های مسیر حق

◽️ نهی از ضعف، سستی و تسلیم در برابر دشمن

3️⃣ پوشالی بودن قدرت و ابزارهای مادی دشمن

◽️ تهی بودن جبهه باطل از ایمان حقیقی

◽️ بی‌اثر شدن ابزارها و کارایی دشمن از سوی خداوند

4️⃣ سکینه و آرامش؛ زمینه‌ساز حفظ و تقویت ایمان

◽️ نقش آرامش دل‌ها در پایداری مؤمنین نسبت به یکدیگر

◽️ نزول سکینه الهی در شرایط خاص و بحرانی

5️⃣ مواجهه مؤمنین با احزاب و حتمیت وعده‌های الهی

◽️ صدق وعده‌های خدا و رسول در برابر هجمه همه‌جانبه کفر

◽️ افزایش ایمان و تسلیم مؤمنین در اوج سختی‌ها

6️⃣ واقعیتِ افزایش موانع در نزدیکی قله پیروزی

◽️ سنگین‌تر شدن مشکلات و موانع در گام‌های پایانی مسیر

◽️ ضرورت استحکام، قدرت و نفی هرگونه اظهار ضعف

7️⃣ سنت‌های الهی و نشانه‌های نزدیک فتح

◽️ تکرار شرایط سخت صدر اسلام و سنّت‌های قرآنی

◽️ حتمیت پیروزی، حفظ آرامش و بازگشت شرّ دشمنان به خودشان