زن؛ گلی ظریف، نه قهرمانی سختکوش
لطفاً حدیث شریف «المرأةُ رَیحانَةٌ وَ لَیسَت بِقَهرَمانَة» را شرح دهید؛ منظور از این تشبیه چیست و چه کاربردی در زندگی دارد؟
برای درک این روایت، بیایید به طبیعت نگاه کنیم. ما در عالم گیاهان، هم «گل» داریم و هم «درختهای قطور و تنومند». هر دو گیاه هستند، اما با گل چطور برخورد میشود؟ با درخت تنومند چطور برخورد میشود؟
از گل چه انتظاری وجود دارد؟ از درخت چه انتظاری میرود؟ چه باری بر گل تحمیل میشود و چه فشاری بر آن تنهٔ تنومند؟
۱. تفاوت گل و درخت
امیرالمؤمنین (علیهالسلام) فرمودند زن، این «گل» است:
زن مانند آن تنهٔ تنومند نیست که تاب و تحملِ کارهای سنگین و خشن را داشته باشد. لذا تمام مسائل جامعه، چه فردی و چه اجتماعی، باید متناسب با این ویژگیِ وجودی تنظیم شود. یک سری کارها هست که ذاتاً مردانه است و اگر زن بخواهد در آنجا و در آن فضا قرار بگیرد، در معرض آسیب واقع میشود.
۲. حفظ شأن و لطافت زن
آن استفادههایی که از تنهٔ قطور درخت میشود را نمیتوان از گل کرد. گل برای این است که استفادهٔ خاصِ متناسب با خودش از آن برده شود و فشاری متناسب با لطافت خودش بر آن وارد شود؛ نه بیش از آن.
حالا اگر ما در جامعه بیاییم شغلهایی به خانمها بدهیم که اصلاً متناسب با روحیات و شأن آنها نیست، به بیراهه رفتهایم. آن کاری که غرب کرده و متأسفانه به ما هم سرایت کرده، دقیقاً همین است؛ چیزی را که با طبیعت زن سازگار نیست بر او تحمیل کردهاند. شغلهایی که با شأن و شخصیت او همخوانی ندارد را به او سپردهاند و استفادهای از زن میبرند که در شأن او نیست. شأن زن بسیار بیش از این حرفهاست؛ چراکه فرمودند زنها این ویژگیِ ریحانگی را دارند.